Ana Sayfa Genel Hastalıktan Ari ve Onaylı İşletmeler

Hastalıktan Ari ve Onaylı İşletmeler

911
0
Paylaş

 

Bu tür işletmelerin uygulama esaslarına ilişkin yönetmelik ve tebliğlerini Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı il ve ilçe müdürlüklerinden bulabilirsiniz.

Hastalıktan ari ve onaylı işletmelerde, hayvanların kayıt altına alınması, hayvan hareketlerinin kontrolü, tuberküloz ve brucelloz gibi zoonozlarla mücadele, hayvan refahı ve çiftlikten sofraya gıda güvenliği hedeflenerek, Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından çeşitli desteklemelerle desteklenerek uygulamaya konulmuştur.

Uygulamanın temel şartı izlenebilir olmasıdır. Bu nedenle işletmedeki hayvan varlığından yapılan uygulamalara kadar bütün işlemler kayıt altında olması gerekmektedir. Öncelikle ruhsatlandırılmış işletmede bulunan hayvanların tamamı Türkvet kayıt sisteminde kayıtlı olmalıdır. İthal edilen hayvanlar önceleri millileşme aşamasında bakanlığın verdiği kimlik numaraları ile tanımlanıyordu. Yeni uygulamada bu kaldırılarak geldiği ülkedeki kimlik numarası ile Türkvet sisteminde işlem görmektedir.

İşletme ruhsatı bulunan, Türkvet kayıt sistemine kayıtlı tüm işletmeler bu sertifika için müracaatta bulunabilirler. Bakanlığın görevlendirdiği veteriner hekimler tarafından işletme ve projeye dahil edilecek hayvanlar tespit tutanağı ile tespit edilir.  6 aylık yaşın üzerindeki erkek hayvanlar hariç işletmedeki tüm hayvanlar proje kapsamına alınırlar. Tuberküloz ve brucelloz testi uygulanacak hayvanlar tespit edilir ve Sığır Tüberkülozu Yönetmeliği ve Brucelloz ile Mücadele Yönetmeliği gereğince testler ücretsiz olarak uygulanır ve kontrolleri yapılır. Başlangıçta her iki hastalık içinde 6 ay arayla iki test uygulanır. Sertifikalandırma sürecinden sonra yılda 1 kez test uygulanır. Brucelloz için aşı uygulamaları dikkate alınarak  test uygulanır. Test yapma ve numune alma işlemleri bakanlığın görevlendirdiği resmi veteriner hekimler tarafından uygulanır. Hastalıklardan ari işletmelerde bakanlık tarafından programlı şap aşıları yapılmış olması gerekmektedir.

Sertifika almış işletmeler yılda 2 kez bakanlık il/ilçe müdürlükleri tarafından denetlenir. Denetlemelerde;  İşletme hakkındaki genel bilgilerin yanı sıra, Hayvan Sağlığı ve Refahı, Ahır Hijyeni ve Sağlığı, Süt Sağımında Hijyen, Bina, Ekipman ve Alet Hijyeni, Sağımda Çalışanların Hijyeni, İşlenmemiş Sütün Kalitesi ve Toplanması, İşlenmemiş Sütün Kullanımdan Geri Çekilmesi, Hayvan Beslenmesi, Talimatlar ve Eğitim konuları titizlikle kontrol edilir ve tespit tutanağı ile imza altına alınır.  Süt çiftliği kayıt defteri, hayvan mevcudu, sağlık çizelgesi, hasta hayvanlara ait klinik kaydı (reçete ile uyumlu), yem temin bilgileri, kaba yem üretim bilgileri, aşı biyolojik madde temin bilgileri, yem analiz raporları, süt analiz raporları bakanlığın hazırlamış olduğu matbu defterlerle kayıt altına alınmalıdır.

 

 

 

 

Tuberküloz ve Brucelloz gibi hayvanlardan insanlara bulaşan, tedavisi olmayan hastalıkların eradikasyonu ve  insanların tüketimine sunulan et, süt ve ürünlerinin gıda güvenliği açısından veteriner  halk sağlığı konularında bu tür işletmeler önemli yer tutmaktadır. Bu işletmelerde hayvan refahı ve sağlığı temel alınarak işletmede yapılan tüm uygulamalar kayıt altında olduğundan, ilaç kalıntı konusunda da arınma süreleri titizlikle takip edildiğinden çiftlikten sofraya gıda güvenliği sağlanmış olmaktadır. Halk sağlığı açısından aflatoksin, antibiyotik, toplam bakteri, somatik hücre sayısı, soda ve peroksit gibi önemli kriterler her gün kontrol edilmekte ve kriterlere uymayan sütler insan tüketimine sunulmamaktadır.

 

İhracat yapmayı hedefleyen sektördeki endüstri kuruluşları ise AB kriterlerine uygun süt aldıkları için ürünlerine kolayca pazar bulabilmekteler. Ayrıca, fiziksel, kimyasal, biyolojik ve her türlü zararlı maddelerden uzaklaştırılmış, süt yağı ve kuru madde oranları üretim standartlarının üzerinde olduğundan elde edilen mamulün kalitesi ve miktarı da  fazla olduğundan bu işletmelerin ürettiği sütler sanayici tarafından iyi fiyatlardan daha çok tercih edilmektedir.

 

Sürekli hayvan ithalatının gündemde olduğu ülkemizde, hayvan refahı ve koruyucu hekimliğin üst düzeyde tutulduğu bu tür işletmeler,  sağlıklı hayvan varlığımızın büyümesine de katkı sağlamaktadır.

 

Düzenli aşılama ve hayvan hareketlerinin kontrol altında tutulduğu ari ve onaylı işletmeler sayesinde salgın hayvan  hastalıkları ile mücadelede de önemli rol oynamaktadırlar.

 

Ari ve onaylı işletmelerde uygulanan bio güvenlik önlemleri sayesinde çevre sağlığı da güvence altına alınmaktadır.  İşletmedeki her türlü atık ayrı ayrı depolanmakta ve usulüne uygun olarak çevreye zarar vermeden imha edilmektedir.

 

Bu nedenlerden dolayı üreticinin hem hayvanı hem de ürettiği çiğ sütü pazarda daha iyi fiyatlardan alıcı bulmaktadır.

 

Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, hayvan sağlığının korunması, hayvan hastalıklarının kontrol altına alınması, hayvan hastalıklarının eradikasyonu ve sürdürülebilir gıda güvenliği açısından  farklı teşviklerle desteklendiğinden diğer işletmelere göre daha karlı işletmeler olmaktadırlar.

HASTALIKTAN ARİ İŞLETMELER İÇİN DENETİM FORMU

 

  1. ÇİFTLİĞİN

1.1 Sahibinin Adı ve Soyadı

1.2 Ticari Adı

1.3 Adresi

1.4 Çiftlik (İşletme) Numarası

1.5 Hayvan Sayısı

1.6 Sağmal Hayvan Sayısı

1.7 Ürettiği Süt Miktarı ( gün/lt)

1.8 Üretilen Sütün Gittiği Süt İşleme Tesisinin Adı

1.9 Bir Önceki Denetleme Tarihi

1.10 Denetleme Tarihi

1.11 Çiftlikte En Son Uygulanan Tüberkülin Test Tarihi

1.12 Çiftlikte En Son Uygulanan Brusella Test Tarihi

 

  1. DENETİM

2.1 Hayvan Sağlığı ve Refahı

2.1.1 Çiftlikteki hayvanlar Bakanlık veri tabanına kayıtlı mı?

2.1.2 Çiftlikteki hayvan sayısı, çiftlik kayıt defterindeki hayvan sayısı, Türkvet’te kayıtlı hayvan sayısı uyumlu mu?

2.1.3 Çiftlikteki küpesi olmayan veya düşen hayvanlarla ilgili küpe talebi var mı?

2.1.4 İl müdürlüğünce düşen küpelerin basım onay öncesinde kontrolü yapılıyor mu?

2.1.5 Kullanılan küpeler Bakanlıkça belirlenen kriterlere uygun mu?

2.1.6 Çiftlikteki hayvanların doğum, ölüm, kesim, hareket bildirimleri yapılıyor mu?

2.1.7 Çiftlikteki sığır ve mandalar Tüberküloz ve Bruselloz hastalıklarından ari midir?

2.1.7.1 Çiftlikte bulunan 6 haftalıktan büyük hayvanlar tüberkülin testine tabi tutuldu mu? (koyun-keçiler için aranmayacaktır.)

2.1.7.2 Çiftlikte bulunan 12 aylıktan büyük hayvanlar brusella testine tabi tutuldu mu? (koyun ve keçiler için altı ayın üzerindeki bütün hayvanlar brusella testine tabi tutuldu mu?)

2.1.8 Şap hastalığı yönünden klinik kontroller yapılıyor mu?

2.1.9 Sütü insan tüketimi için kullanılan hayvanlarda ishal, ateşli enteritis, üreme organları enfeksiyonu, ateş, meme iltihabı var mı?

2.1.10 Sütü insan tüketimi için kullanılan hayvanlarda sütü etkileyecek meme yarası bulunuyor mu?

2.1.11 İşletmedeki süt sığırlarından günlük süt verimi 2 litrenin altında olan hayvan var mı? (küçükbaş hayvanlar için bu şart aranmayacaktır.)

2.1.12 Hasta hayvanların kaydı tutuluyor mu?

2.1.13 Doğuma yakın, doğum yapmış ve hasta hayvanlar sürüden ayrı bir yerde tutuluyor mu?

2.1.14 Her hayvan için uygulanan aşı ve ilaç kayıtları tutuluyor mu?

2.1.15 Koyun ve Keçiler Brusella Melitensis hastalığından ari midir?

2.1.16 Hayvanlara kötü muamele yapılıyor mu?

2.1.17 Uygun havalandırma ve gün ışığına eşdeğer aydınlatma var mı?

 

 

 

2.2. Ahır Hijyeni ve Sağlığı

2.2.1 Çiftlikteki binaların sayısı ve fonksiyonel amaçları

2.2.1.1 Hayvan barınakları

2.2.1.2 Karantina ünitesi

2.2.1.3 Sağım ünitesi

2.2.1.4 Diğer

2.2.2 Çiftliği çevreleyen korumalık var mı?

2.2.3 Çiftliğe giren, çıkan ve satışı yapılan hayvanların kaydı tutuluyor mu?

2.2.4 Ahırın kullanım alanı ve çevresi temiz mi?

2.2.5 Hayvan bağlama bölümleri uygun mu? (bağlama bölümü bulunan işletmelerde)

2.2.6 Ahır zemini ve duvarları kolay temizlenebilir mi? (Kapalı sistem işletmelerde)

2.2.7 Yeterli miktarda içilebilir ve kullanılabilir nitelikte su kaynağı var mı?

2.2.8 Hayvanlar, sütün soğutma, işleme ve depolama yerlerinden uzak mı?

2.2.9 Değişik hayvan türleri bir arada tutuluyorsa sağlık koşulları uygun mu?

2.2.10 Ölen hayvanların kaydı tutuluyor mu?

2.2.11 Ölü hayvanların ne şekilde bertaraf edildiği

2.2.11.1 Yakılarak

2.2.11.2 Gömülerek

2.3. Süt Sağımında Hijyen

2.3.1 Sağıma başlamadan önce meme uçları, memeler ve çevresi temizleniyor mu?

2.3.2 Meme uçlarının temizlik ve dezenfeksiyonu izin verilen maddelerle yapılıyor mu?

2.3.3 Sağım öncesi sütün, organoleptik ve fiziko-kimyasal anormallikler açısından kontrolü yapılıyor mu?

2.3.4 Meme pomat ve spreylerinin kullanılma zamanına dikkat ediliyor mu?

2.4. Bina, Ekipman ve Alet Hijyeni

2.4.1 Sütle temas eden tüm ekipmanlar, kolay temizlenebilen ve dezenfekte edilebilen materyalden yapılmış mı?

2.4.2 Sağım ekipman ve aletleri temiz mi?

2.4.3 Sağım ekipman ve aletlerine dezenfeksiyon işlemi uygulanıyor mu?

2.4.4 Temizlik ve dezenfeksiyon sonrası kullanılır su ile çalkalanıyor mu?

2.4.5 İşlenmemiş süt nakliyesi için kullanılan konteynır ve tanklar yeniden kullanılmadan önce temizlenip, dezenfekte ediliyor mu?

2.4.6 Süt soğutma tankının hacmi

2.5. Sağımda Çalışanların Hijyeni

2.5.1 Çiftlikte bulunan personel sayısı

2.5.2 Sağım öncesi el temizliği yapılıyor mu?

2.5.3 Uygun ve temiz sağım elbisesi kullanılıyor mu?

2.5.4 Sağım yerinde el temizliği için su tesisatı var mı?

2.6. İşlenmemiş Sütün Kalitesi ve Toplanması

2.6.1 Süt günlük toplanıyorsa 8 C den fazla olmayan sıcaklığa soğutuluyor mu?

2.6.2 Günlük toplanmıyorsa 6 C den fazla olmayan sıcaklığa soğutuluyor mu?

2.6.3 Nakliye süresince soğuk zincir muhafaza ediliyor mu? (sütün çiftlikten çıkış-işletmeye kabul sıcaklığı kontrol edilecektir)

 

 

 

 

2.7. İşlenmemiş Sütün Kullanımdan Geri Çekilmesi

2.7.1 “Hayvanlara Uygulanan Veteriner İlaçları İçin Kayıt Belgesi” tutuluyor mu?

2.7.2 Süte geçebilen veteriner ilaçları kullanılan hayvanlar belirleniyor mu?

2.7.3 Antibiyotik uygulanan hayvanların sütleri, antibiyotiklerin süte geçiş süreleri boyunca imha ediliyor mu?

2.7.4 İmha edilen sütlerin “Hayvan ve Hayvansal Kökenli Gıda İmha Tutanağı” kaydı tutuluyor mu?

2.8. Hayvan Beslenmesi

2.8.1 Hayvan beslemesinde kullanılan yem ve yem maddelerinin kaydı tutuluyor mu?

2.8.2 Yem ve yem maddelerinin stoklama şartları uygun mu?

2.8.3 Yemleme elle mi, otomatik sistemle mi yapılıyor?

2.8.4 Rasyon işletme tarafından mı, yem fabrikası tarafından mı hazırlanıyor?

2.9. Talimatlar

2.9.1 Çiftlik sahibi bir önceki denetimde tespit edilen sorunlarla ilgili gerekli tedbirleri almış mı?

2.10. Eğitim

2.10.1 Çiftlik çalışanlarına il müdürlüğünce hijyen kurallarına uygun üretim hakkında eğitim verilmiş mi?

2.10.2 Çiftlik çalışanlarına il müdürlüğünce kişisel hijyen konularında eğitim verilmiş mi?

2.10.3 İşletme sahibine verilen eğitimlerle ilgili belge verilmiş mi?

  1. YAPILAN ÖNERİLER
  2. KARAR

DENETLEYENLER                                                                            ÇİFTLİK SORUMLUSU

Adı Soyadı    Unvanı   Görev Yeri     İmzası                                 Adı Soyadı    İmzası

 

 

Yavuz YALABIK

Veteriner Hekim

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here